Budujemy model współpracy między rodzinami z dzieckiem lub nastolatkiem z FASD a instytucjami wspierającymi proces opieki i wychowania w powiatach i gminach województwa pomorskiego. Wzmacniamy więzi społeczne, samoorganizację rodzin i wzajemne zaufanie.
Darmowa aplikacja o alkoholu, lekach i narkotykach: jak działają, jakie niosą ryzyko i co mówi prawo. Znajdziesz w niej też kalkulator trzeźwości, test refleksu i quiz.
Fundacja otwiera Centrum FASD w Tczewie — miejsce wsparcia dla dzieci z FASD, ich rodzin i opiekunów oraz specjalistów.
Głównym celem projektu „Obywatelskie Okrągłe Stoły FASD” jest wypracowanie modelu współpracy między rodzinami z dzieckiem lub nastolatkiem z FASD a instytucjami wspierającymi proces opieki i wychowania w powiatach i gminach województwa pomorskiego. Projekt kierujemy do rodzin biologicznych, zastępczych i adopcyjnych wychowujących dzieci ze Spektrum Płodowych Zaburzeń Alkoholowych (FASD).
Wypracowanie trwałego modelu współdziałania rodzin z instytucjami publicznymi i niepublicznymi na poziomie gminy, powiatu oraz samorządu wojewódzkiego, wspierającego proces opieki i wychowania dziecka z FASD.
Cykl spotkań, przy których rodzice i przedstawiciele instytucji wspólnie diagnozują potrzeby, wymieniają doświadczenia i wypracowują konkretne rozwiązania dla dzieci i nastolatków z FASD w regionie.
Wsparcie samoorganizacji rodzin biologicznych, zastępczych i adopcyjnych oraz ich wzajemnej pomocy — z poszanowaniem przepisów o ochronie danych osobowych (RODO).
Wzmacnianie istniejących więzi społecznych oraz budowanie nowych relacji między rodzinami, sąsiedztwem i lokalnymi społecznościami wokół tematu FASD.
Odbudowa i wzmacnianie zaufania między rodzicami a instytucjami publicznymi i niepublicznymi, tak aby współpraca opierała się na partnerstwie i wzajemnym zrozumieniu.
Zbiór artykułów, publikacji naukowych i materiałów edukacyjnych o zaburzeniach neurorozwojowych (FASD, ADHD, spektrum autyzmu) i współpracy międzysektorowej — dla rodziców i przedstawicieli instytucji, dostępny także po zakończeniu projektu.
Zadanie dofinansowane ze środków Narodowego Instytutu Wolności — Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Rządowego Programu Fundusz Inicjatyw Obywatelskich NOWEFIO na lata 2021–2030 (kwota dofinansowania: 267 050,00 zł). Więcej informacji na stronie Fundacji „Wschodzące Słońce”.
Projekt „Obywatelskie Okrągłe Stoły FASD” jest częścią wieloletniej Kampanii Społecznej STOP FAS, która rozpoczęła się w Województwie Pomorskim w 2014 roku, po podjęciu uchwały w tej sprawie przez Zarząd Województwa Pomorskiego.
Głównym celem kampanii jest podnoszenie świadomości społecznej na temat ryzyka związanego ze spożywaniem alkoholu w czasie ciąży oraz wsparcie dzieci i rodzin dotkniętych FASD (Spektrum Płodowych Zaburzeń Alkoholowych). Działania obejmują konferencje naukowe, warsztaty dla rodziców i opiekunów, wsparcie specjalistyczne (psychologiczne, terapeutyczne, fizjoterapeutyczne) oraz publikację materiałów edukacyjnych.
Liderem kampanii jest Fundacja dla Dziecka i Rodziny „Wschodzące Słońce”, działająca wraz z partnerami z Polski i Kanady. Projekty realizowane w ramach kampanii są współfinansowane przez Województwo Pomorskie.
Światowy Dzień FAS/FASD ma uświadomić kobietom w ciąży i całemu społeczeństwu, jakie zagrożenia niesie spożywanie alkoholu w ciąży.
Z inicjatywą ustanowienia Światowego Dnia FAS wystąpiły trzy osoby: Bonnie Buxton, jej mąż Brian Philcox i Teresa Kellerman — rodzice adopcyjni dzieci z niepełnosprawnością spowodowaną piciem alkoholu przez ich biologiczne matki w ciąży. Bonnie Buxton zaproponowała, by 9 września 1999 r. o godzinie 9:09 przekazać światu przesłanie: w ciąży nie należy pić alkoholu — data symbolizuje dziewięć miesięcy ciąży. Wolontariusze z ośmiu krajów włączyli się w przygotowania, a punktualnie o 9:09 zabiły dzwony w Auckland w Nowej Zelandii, rozpoczynając obchody.
Obchody stopniowo zaczęto organizować w Australii, RPA, krajach Europy, USA i Kanadzie. W Polsce Światowy Dzień FAS po raz pierwszy obchodzono w 2004 roku. Od kilku lat na świecie obchodzi się Światowe Dni FASD — dlatego w Polsce wprowadzono ten szerszy termin.
W ramach zadania publicznego realizowanego przez Fundację dla Dziecka i Rodziny „Wschodzące Słońce”, współfinansowanego przez Województwo Pomorskie, zorganizowano I Pomorskie Obchody Światowego Dnia FAS w Chmielnie (pow. kartuski). W przygotowania zaangażowana była inicjatorka pomorskiej kampanii — Grażyna Rymaszewska (Fundacja „Trzeźwość” z Gdyni). Współorganizatorem było starostwo kartuskie oraz Gmina Chmielno.
Bezpośrednim realizatorem wraz z partnerami była Fundacja „Trzeźwość” z Gdyni (zarządzana przez Grażynę Rymaszewską), współfinansowana przez Województwo Pomorskie w ramach zadań publicznych. Niezależnie od oficjalnych obchodów wojewódzkich, poszczególne gminy i powiaty organizowały własne wydarzenia.
W roku, w którym pandemia objęła cały świat, VII Pomorskie Obchody odbyły się po raz pierwszy pro bono — bez projektu do Urzędu Marszałkowskiego. Organizatorami było: Regionalny Ośrodek Pomocy Społecznej UM Woj. Pomorskiego, Fundacja „Trzeźwość”, Fundacja „Wschodzące Słońce” oraz „Parenting Paradigm” Małgorzaty Tomanik z Kanady. Po raz pierwszy wydarzenie odbyło się zdalnie — konferencja i warsztat online.
Fundacja „Wschodzące Słońce” składała wnioski do Urzędu Marszałkowskiego i realizowała kolejne edycje projektu „W ciąży — ani kieliszka. Program profilaktyki uniwersalnej i selektywnej FAS/FASD”, współfinansowane przez Województwo Pomorskie. Partnerami są: „Parenting Paradigm” (Małgorzata Tomanik, Kanada), Mobilna Terapeutka z Gdańska oraz Centrum Informacji i Wspomagania Organizacji Pozarządowych — Fundacja RC z Gdańska.
11 września 2025 r. (godz. 9–15) w Olivia Centre O4 Coworking w Gdańsku odbyła się konferencja stacjonarna i online „Rozpoznanie FASD oraz specjalistyczna interwencja” oraz warsztat stacjonarny „Dziecko z FASD bez Tajemnic: Praktyczne Aspekty Opieki i Terapii”. Wśród prelegentów: Małgorzata Tomanik (Kanada), dr n. med. Agata Cichoń-Chojnacka (Gdyńskie Centrum Diagnozy i Terapii FASD) oraz mgr Magdalena Borkowska (FASada, Fundacja Rodzin Adopcyjnych, Warszawa).
18 września 2026 r. (godz. 9:00–14:30) w Olivia Centre O4 Coworking w Gdańsku odbyła się konferencja „Razem dla bezpieczeństwa dzieci z FASD – siła współpracy rodzin i specjalistów”. Wydarzenie objęli honorowym patronatem Wojewoda Pomorski Beata Rutkiewicz oraz Marszałek Województwa Pomorskiego Mieczysław Struk. Partnerzy: Fundacja RC, Mobilna Terapeutka, Parenting Paradigm oraz Gdańska Psychiatria Dziecięca. Zadanie publiczne dofinansowane ze środków Województwa Pomorskiego. Dziękujemy wszystkim uczestnikom! Materiały z konferencji udostępnimy wkrótce.
Artykuły, broszury i prezentacje przygotowane przez specjalistów współpracujących z kampanią. Materiały z konferencji i filmy znajdziesz w sekcji „Spoty” poniżej.
Materiały wideo powstałe w ramach kampanii — filmy edukacyjne, spoty promocyjne oraz nagrania z konferencji naukowych. Pełna biblioteka dostępna jest na naszym kanale YouTube.
▶
▶
▶
▶
▶
▶
Produkcja Fundacji „Wschodzące Słońce” przy wsparciu Parenting Paradigm (Kanada), Fundacji PROSPEKT i Urzędu Miasta Kwidzyn (2021 r.).
▶
▶
▶
I nagroda w konkursie ogłoszonym przez Fundację „Trzeźwość”. Film zrealizowany przez uczennice II LO w Starogardzie Gdańskim.
▶
II nagroda w konkursie ogłoszonym przez Fundację „Trzeźwość”. Film zrealizowany przez uczennice I LO w Starogardzie Gdańskim.
▶
▶
▶
W ramach IX Pomorskich Obchodów Światowego Dnia FAS/FASD — trzy wykłady dydaktyczne o wsparciu rodzin i placówek, w których przebywają dzieci z FASD.
▶
Panel z udziałem dr n. med. Agaty Cichoń-Chojnackiej, mgr Małgorzaty Tomanik (Kanada) i mgr. Łukasza Frankówa.
▶
Uwaga: na oryginalnej stronie opisane są dodatkowo materiały „FASD — Regulacje (cz. 1 i 2)” oraz nagranie wystąpienia dr Cichoń-Chojnackiej „Nastolatek z FASD w domu” (X Pomorskie Obchody 2023) — na żywej stronie te opisy nie mają jednak podpiętego działającego filmu, więc nie zostały tu uwzględnione jako linki.
Kampania STOP FAS/FASD jest efektem współpracy organizacji pozarządowych, instytucji publicznych i specjalistów z Polski i Kanady.
Gdańsk. Lider kampanii od 2020 r., realizator kolejnych edycji projektu „W ciąży — ani kieliszka” współfinansowanego przez Województwo Pomorskie.
Gdynia (Grażyna Rymaszewska). Inicjator kampanii na Pomorzu w 2014 r., realizator II–VI Pomorskich Obchodów Światowego Dnia FAS.
Kanada. Key Worker FASD, szkoleniowiec, autorka licznych artykułów i materiałów edukacyjnych wykorzystywanych w kampanii.
Gdańsk. Poradnia wspierająca rodziny i placówki opiekuńcze w pracy z dziećmi z FASD.
Centrum Informacji i Wspomagania Organizacji Pozarządowych, Gdańsk.
Urząd Marszałkowski Województwa Pomorskiego — współorganizator i główny źródło finansowania zadań publicznych kampanii.
✉️ fundacja@wschodzaceslonce.org.pl
📍 Wydarzenia konferencyjne: Olivia Centre O4 Coworking, al. Grunwaldzka 472 B, 80-309 Gdańsk (+ transmisja online)
Rejestracje na konferencje i warsztaty przyjmujemy mailowo pod adresem fundacja@wschodzaceslonce.org.pl lub telefonicznie: 605 071 761. Szczegóły najbliższych wydarzeń publikujemy na bieżąco w naszych mediach społecznościowych.